مقدمه
سلامت دهان و لثه یکی از عوامل کلیدی در حفظ سلامت عمومی بدن به شمار می‌رود. ارتباط تنگاتنگی میان بهداشت دهان و عملکرد سایر اعضای بدن وجود دارد و باعث می شود که هر گونه اختلالی در یکی از این بخش ها بر دیگری تأثیر بگذارد. عدم رعایت بهداشت دهان می‌تواند منجر به بروز عفونت های مختلف شود که اثرات آن، از جمله بوی ناخوشایند دهان، کاملاً مشهود خواهد بود. بوی بد دهان، یک مشکل شایع و ناخوشایند است که بسیاری از افراد با آن دست و پنجه نرم می‌کنند و گاهی اوقات به نشانه‌ای از مشکلات جدی تر سلامت تبدیل می‌شود و می‌تواند تأثیر منفی زیادی بر اعتماد به نفس و روابط اجتماعی افراد بگذارد
بوی بد دهان، که به عنوان هالیتوزیس نیز شناخته می‌شود، معمولاً به دلیل عدم رعایت صحیح بهداشت دهان و دندان به وجود می‌آید. این مشکل می‌تواند ناشی از تجمع باکتری‌ها، پوسیدگی دندان یا بیماری های لثه باشد. اولین گام برای رفع این عارضه، مراجعه به دندانپزشک است تا منبع اصلی بوی ناخوشایند، چه مربوط به سلامت دهان و چه ناشی از مشکلات لثه، به طور کامل شناسایی و درمان شود.
در این مقاله به درک علت‌های این پدیده و آشنایی با روش های پیشگیری و درمان آن که گامی مهم در مسیر حفظ سلامت دهان و ارتقای سبک زندگی سالم است می پردازیم.
علت بوی بد دهان
بیشتر افراد از بوی نامطبوع دهان صبحگاهی شکایت دارند و به دنبال علت آن هستند، علل مختلفی می تواند باعث آن شود که در زیر به برخی از آن ها اشاره می کنیم.
عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
ذرات غذا که در دندان ها و دهان باقی می مانند، توسط باکتری ها تجزیه می‌شوند و باعث بوی بد دهان می شوند. با استفاده از نخ دندان و مسواک زدن می توان از باقی ماندن غذا و پلاک روی دندان ها جلوگیری کرد. پلاک نه تنها باعث بوی نا خوشایند می‌شود، بلکه می‌تواند منجر به پوسیدگی دندان و بیماری لثه نیز شود.
گاهی جرم گیری دندان می تواند به رفع و یا بهبود این موضوع کمک کند. برای مطالعه بیشتر در مورد جرم گیری دندان کلیک کنید.
احساس خشکی در دهان
بزاق دهان از بوی بد جلوگیری می کند و به تمیز نگه داشتن آن کمک می‌کند. وقتی بزاق کم شود، دهان خشک و بوی بد می گیرد. اختلالات غدد بزاقی، خوابیدن با دهان باز و مصرف برخی دارو ها می توانند خشکی دهان را بدتر کنند.
پرزهای روی زبان
در برخی افراد، بلند بودن پرز های زبان در بخش انتهایی زبان می تواند باعث بوی نامطلوب دهان شود. این پرز ها می توانند محل تجمع باکتری ها و ذرات غذا شده و بوی بد دهان ایجاد کنند.
مواد غذایی با بوی قوی
غذاهایی مانند پیاز، سیر و قهوه بوی تندی ایجاد می‌کنند که تا ۷۲ ساعت در نفس می ماند. این بو به دلیل جذب روغن غذا ها در معده و انتقال آن ها به ریه ها است.
داروهای مصرفی
برخی داروها با تجزیه مواد شیمیایی در بدن، بوی خاصی در نفس ایجاد می کنند. مثل نیترات ها برای آنژین، مواد شیمی درمانی و آرام بخش ها مانند فنوتیازین ها.
سیگار کشیدن
سیگار کشیدن می تواند باعث بوی بد دهان و مشکلات تنفسی شود. مواد شیمیایی موجود در دود سیگار به ریه ها وارد شده و با هر نفس به مشام می رسند.
عفونت های سینوسی
بوی بد دهان ناشی از مشکلات سینوسی است. عفونت سینوسی باعث ترشح مخاطی با بوی بد می شود که به پشت گلو ریخته و بوی ناخوشایندی ایجاد می کند. باکتری های موجود در حفره های بینی هم می توانند باعث آن شود.
مشکلات گوارشی
هضم نشدن غذا، رفلاکس معده، یبوست یا مشکلات روده می توانند باعث بوی بد دهان یا حتی بوی مدفوع شوند. اگر رفلاکس معده دارید، بوی غذاهایی که خورده اید از مری به دهان می آید و باعث بد بو شدن تنفس می شود.
بیماری‌های کلیوی و کبدی
وقتی کلیه ها به درستی کار نمی کنند، سموم بدن جمع شده و باعث بوی بد در دهان می شوند و مشابه مشکلات کلیوی، اختلال در عملکرد کبد هم باعث تجمع سمومی خاص در بدن و بد بو شدن دهان می‌شود.
بیماری دیابت
در دیابت، قند خون بالا، گلوکز را در بزاق افزایش می دهد که باعث رشد باکتری ها و تولید بوی نامطبوع دهان می شود.
بارداری
در دوران بارداری، تغییرات محیط دهان و دندان و عدم رعایت بهداشت می تواند باعث به وجود ادن این مشکل شود. برخی این مشکل را ناشی از افزایش هورمون استروژن در بارداری می دانند.
بلوغ
در دوران بلوغ، لثه ها به محرک های موضعی حساس تر می شوند. این حساسیت باعث التهاب، تغییر رنگ لثه به قرمز مایل به آبی و افزایش حجم آن می شود. بنابراین، در این دوران، خونریزی لثه و بوی بد دهان می تواند مشکل ساز باشد و در زنان به علت تغییرات هورمونی زیاد، این مشکل بیشتر احساس می شود.
بوی بد دهان در هنگام صبح
بوی بد دهان در صبح، پس از خواب شبانه طبیعی است. هنگام خواب، تولید بزاق کاهش می یابد و باکتری ها در دهان تکثیر می شوند. چون بزاق به تمیز کردن دهان کمک می‌کند، عدم تولید بزاق کافی، باعث بوی آزار دهنده دهان می‌شود. افراد مبتلا به اختلالات خواب مانند آپنه خواب و خروپف ممکن است از طریق دهان نفس بکشند که این نیز باعث بوی نامطبوع دهان می‌شود.
با خدمات و محیط کیلینیک دکتر محبت کاویان بیشتر آشنا شوید.